Olimpiada Wiedzy o Kulturze Popularnej
(dawna Olimpiada Tolkienowska)
„Dobrą baśń wyróżnia to, że oferuje ona swemu słuchaczowi nie tylko niezwykły świat lub fantastyczne i straszne wydarzenia, ale i nade wszystko owo zatrzymanie oddechu, gdy nadchodzi „zwrot” akcji, owo gwałtowne bicie serca i uniesienie, łzy niemal.”
J.R.R. Tolkien, Drzewo i liść.
Zachęceni ogromnym sukcesem: Bydgoskiej Olimpiady Tolkienowskiej (2002/2003), I Wojewódzkiej Olimpiady Tolkienowskiej (2003/2004), Olimpiady Tolkienowskiej Polski Północno-Zachodniej (2004/2005) oraz I i II edycji ogólnopolskiej Olimpiady Wiedzy o Kulturze Popularnej (2007/2008 i 2008/2009) proponujemy Państwu udział w kolejnej edycji konkursu.
Patronat naukowy nad imprezą objął Instytut Filologii Polskiej Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu. Opiekunem naukowym od trzech lat jest doktor Rafał Kochanowicz.
1. Cele Olimpiady:
- propagowanie wśród młodzieży różnych odmian kultury popularnej
- zderzanie kultury popularnej z kulturą wysoką
- rozpowszechnianie wśród młodzieży zainteresowania naukami humanistycznymi
- rozwijanie umiejętności językowych i literackich
- rozwijanie wyobraźni i twórczego myślenia
- zapoznanie się z kulturą anglosaską, celtycką i nordycką (germańską)
- rozwijanie umiejętności tworzenia tekstów literackich w języku angielskim
2. Zasady:
a) W konkursie mogą wziąć udział uczniowie szkół średnich, technicznych oraz zawodowych.
b) Konkurs ma formę dwuetapową.
Etap I – napisanie pracy na jeden z podanych tematów( maksymalna długość nieprzekraczająca 8 - 10 stron formatu A4, czcionka standardowa Times New Roman, wielkość 12 punktów, marginesy prawy i lewy 2,5 cm, strona tytułowa i bibliografia wliczane są w ilość stron; prace należy opatrzyć imieniem i nazwiskiem, adresem domowym oraz numerem szkoły; mile widziany adres e-mail.):
Praca przygotowywana przez ucznia ma być interpretacją wybranych tekstów spośród wskazanych w bibliografii danego tematu oraz realizować wybrane zagadnienia określane w podanym pod tematem zestawie (minimalnie 3 zagadnienia). Piszący powinien odwołać się do wybranych opracowań i odnotować ten fakt w przypisach i bibliografii.
Tematy III edycji ogólnopolskiej
Olimpiady Wiedzy o Kulturze Popularnej:
Temat 1.
Drohobycz, Lipce, Nawłoć, czy może Złotopolice, Brzeziny
i Wilkowyje? Dawny i współczesny obraz prowincji w tekstach kultury.
Zagadnienia:
· Topografia prowincji
· Sposoby kreacji przestrzeni (idealizacja, mityzacja itd.) i ich funkcje
· Ludzie w przestrzeni
· Zależność pomiędzy przestrzenią a człowiekiem
· Antyurbanizm
· Stosunki międzyludzkie (hierarchia, rodzina, instytucje)
· Historia a prowincja
· Jak się opowiada o prowincji? (narracja, gatunki)
· Alegorie, symbole, mity a prowincja
· Prowincja jako miejsce magiczne
Literatura podmiotu:
· Gombrowicz W. – Ferdydurke inne dzieła
· Kochanowski J. – Pieśń świętojańska o sobótce
· Mickiewicz A. – Pan Tadeusz
· Nałkowska Z. – Granica
· Reymont S. W. – Chłopi
· Schulz B. – Opowiadania
· Słowacki J. – Balladyna
· Wyspiański S. – Wesele
· Żeromski S. – Przedwiośnie
· Barokowa poezja bukoliczna ...itd.
· Oraz:
· Ranczo, Złotopolscy, Plebania, M jak miłość, Noce i dnie i inne seriale o prowincji
Literatura przedmiotu:
· Obowiązkowo opracowania wybranych lektur
· Oraz:
· Buczyńska – Garewicz H., Miejsca, strony, okolice. Przyczynek do fenomenologii przestrzeni, Kraków 2006.
· Czas przestrzeni, red. K. Wilkoszewska, Kraków 2009.
· Eliade M., Sacrum i profanum, Warszawa 1999.
· Głowiński M., Mity przebrane, Kraków 1994.
· Jarzębscy T. i J., Uwagi o semantyce przestrzeni i czasu w prozie Brunona Schutza, w: Studia o prozie Brunona Schulza, red. K. Czaplowa, Katowice: Uniwersytet Śląski, 1976.
· Nowicki P., Co to jest telenowela?, Warszawa 2006.
· Przestrzeń ogrodu, przestrzeń kultury, red. G. Gazda, M. Gołąb, Kraków 2008.
· Przestrzeń, filozofia i architektura. Osiem rozmów o poznawaniu, produkowaniu i konsumowaniu przestrzeni, red. E. Rewers, Poznań 1999.
· Słownik literatury polskiej XX w., red. A. Brodzka, M. Puchalska, M. Semczuk, A. Sobolewska, E. Szary –Matywiecka, Wrocław 1992.
· Słownik literatury popularnej, red. T. Żabski, Wrocław 1997.
· Słownik literatury XIXw., red. J. Bachórz, A. Kowalczykowa, Wrocław 1991.
· Zaleski F., Echa idylli, Kraków 2007.
Temat 2.
Koszmar minionego lata, czego nowego spodziewać się po kolejnym filmie w konwencji horroru?
Zagadnienia:
· Horror – rozwój gatunku
· Ewolucja konwencji
· Model klasycznego horroru
· Kategorie estetyczne (makabra, groteska, komizm) i ich funkcje
· Rozbrat miedzy strachem o okrucieństwem
· Horror a tradycja kulturowa (średniowiecze, romantyzm, modernizm)
· Horror - między powieścią a filmem
Literatura podmiotu:
· Wybrane powieści i filmy w konwencji horroru
Literatura przedmiotu:
· Caillois R., W sercu fantastyki, Gdańsk 2005.
· Carroll N., Filozofia horroru, Gdańsk 2004.
· Eco E., Sztuka i piękno w średniowieczu, Kraków 1994.
· Gemra, Od gotycyzmu do horroru, Wrocław 2008.
· Janion M., Wampir. Biografia symboliczna, Gdańsk 2002.
· King S., Danse macabre, Warszawa 2009.
· Le Goff J., Świat średniowieczne wyobraźni, Warszawa 1997.
· Leksykon fantastyki, red. A. Z. Makowiecki, Warszawa 2009.
· Pastoureau M., Średniowieczna gra symboli, Warszawa 2006.
· Wokół gotycyzmów, red. G. Gazda, A. Izdebska, J. Płuciennik, Kraków 2002.
Temat 3.
Krótka historia istot metafizycznych, czyli jak duchy z „Dziadów” przenikły do Harry’ego Pottera?
Zagadnienia:
· Sposoby kreacji duchów
· Typologia duchów
· Funkcje duchów
· Relacje miedzy istotami metafizycznymi i światem rzeczywistym
· Geneza duchów i ich związek z ideą tekstu
· Gatunki literackie wykorzystujące omawiany motyw
Literatura podmiotu:
· E. Bronte, Wichrowe wzgórza
· Ballady romantyczne
· Dramat romantyczny, modernistyczny
· Poezje i ballady Leśmiana
· Powieść gotycka
· Szekspir, wybrane dramaty
· Twórczość Witkacego
· Wybrane utwory Borgesa, Marqueza, Allende… itp.
· Wybrana twórczość E. A. Poe`go
Literatura przedmiotu:
· Anioł w literaturze i kulturze, red. J. Ługowska, J. Skawiński, Wrocław 2004
· Anioł w literaturze i kulturze, t. II, red. J. Ługowska, Wrocław 2005
· Anioł w literaturze o kulturze, t. III, red. J. Ługowska, Wrocław 2006
· Eco U., Sztuka i piękno w średniowieczu, Kraków 1994
· Gemra, Od gotycyzmu do horroru, Wrocław 2008
· Janion M., Wampir. Biografia symboliczna, Gdańsk 2002
· Le Goff J., Świat średniowieczne wyobraźni, Warszawa 1997
· Leksykon fantastyki, red. A. Z. Makowiecki, Warszawa 2009
· Ławski J., Bo na tym świecie Śmierć, Gdańsk 2008
· Oniryczne tematy i konwencje w literaturze polskiej XX w., red. I. Gatzel, J. Smulski, A. Sobolewska
· Pastoureau M., Średniowieczna gra symboli, Warszawa 2006
· Pindel T., Zjawy, Szaleństwo, Śmierć, Karków 2004 R. Caillois, W sercu fantastyki, Gdańsk 2005
· Wokół gotycyzmów, red. G. Gazda, A. Izdebska, J. Płuciennik, Kraków 2002
Temat 4.
Kryminał i jego konwencje w literaturze nie tylko popularnej
Zagadnienia:
· Tło obyczajowe i jego funkcje
· Postać detektywa a jego sposób prowadzenia śledztwa
· Wykorzystywanie konwencji kryminału w literaturze – funkcja
· Zależności miedzy przestrzenią a tokiem narracji
· Geneza i ewolucja gatunku
· Gra z kulturą
Literatura podmiotu:
· Kryminały wybranych twórców (Rankin, Graham, Krajewski, Czubaj, Lippman, Larsson, Grimes, Gimenes – Bartlett, Mankell, Joe Aleks, Donna Leon, Pearl)
· Dostojewski F., Zbrodnia i kara
· Eco U., Imię róży
· Libera, Madame
· McEvan, Pokuta
· Szekspir - wybrane dramaty
· Wybrane ballady romantyczne i nie tylko…
Literatura przedmiotu:
· Opracowania lektur
· Wszelkie teksty naukowe dotyczące kryminału
· Ponadto:
· Czytanie Szekspira. Interpretacje, red. J. Fabiszak, M. Gibińska, E. Nawrocka, Gdańsk2004.
· M. Grzegorzewska, Scena we krwi. Szekspira tragedia zemsty, Kraków 2006.
· Cz. Jastrzębiec- Kozłowski, Wstęp do Zbrodni i kary, Wrocław 1987.
· H. Zbierski, William Shakespeare, Warszawa 1988.
Etap II – polega na rozmowie z komisją naukowców, swoistej obronie swojej pracy z etapu I; rozmowa trwa około 15 minut i wymaga od uczestnika znajomości swojej pracy, zagadnień w niej omawianych, wykorzystanej literatury podmiotu i przedmiotu. Uczestnik odpowiada na pytania zadawane przez komisję.
Etap odbędzie się w Bydgoszczy. Organizatorzy zapewniają wyżywienie; opłata za
nocleg i przejazd do miejsca konkursu spoczywa na uczestnikach.
Ceny i miejsca noclegów zostaną podane do informacji finalistów miesiąc wcześniej.
Miejsca przyznawane będę według ilości punktów zdobytych w etapie II. Dla zwycięzców przewidziano atrakcyjne nagrody pieniężne.
NAGRODA GŁÓWNA
DLA LAURETA I STOPNIA TO 1000 zł!!!
Organizatorzy zastrzegają sobie prawo do zmiany regulaminu. Decyzje podjęte przez organizatorów nie podlegają negocjacji.
a) Terminy:
31 stycznia 2010 roku – ostateczny termin nadesłania prac (należy przysłać wydruk i płytę CD - rom) na adres organizatorów:
Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 2
II Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika
Ul. Nowodworska 13, 85-120 Bydgoszcz
Tel/fax: (052) 373 18 38
- 28 lutego 2010 – opublikowanie w Internecie listy osób, które mają przystąpić do etapu II
- marzec/ kwiecień 2010 – etap II – rozmowa i prezentacja; wręczenie nagród
- 12 maja 2010 – opublikowanie w Internecie listy zwycięzców